Od 1 stycznia 2026 roku limit zwolnienia podmiotowego z VAT wzrasta z 200 000 zł do 240 000 zł rocznie. Oznacza to, że przedsiębiorcy, których wartość sprzedaży opodatkowanej w poprzednim, 2025 roku, nie przekroczyła tej kwoty, będą mogli korzystać ze zwolnienia. Zmiana ta pozwoli większej grupie małych firm uniknąć obowiązków związanych z rozliczaniem tego podatku.

Podstawa prawna i kluczowe zmiany

Podstawą zwolnienia podmiotowego z VAT jest art. 113 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Zgodnie z nowelizacją, od 1 stycznia 2026 r. kwota limitu wartości sprzedaży uprawniająca do zwolnienia zostaje podniesiona do 240 000 zł.

Kluczowe zmiany to:

• Wyższy próg: Limit rośnie o 40 000 zł, z dotychczasowych 200 000 zł.
• Okres przejściowy: Prawo do zwolnienia w 2026 roku będzie ustalane na podstawie wartości sprzedaży osiągniętej w całym 2025 roku. Jeśli sprzedaż w 2025 roku wyniosła np. 210 000 zł, przedsiębiorca, który musiałby zarejestrować się do VAT pod starymi przepisami, od 1 stycznia 2026 r. będzie mógł nadal korzystać ze zwolnienia.

Kto może skorzystać ze zwolnienia podmiotowego z VAT?

Zwolnienie podmiotowe z VAT przysługuje przedsiębiorcom, u których łączna wartość sprzedaży opodatkowanej w poprzednim roku podatkowym nie przekroczyła kwoty 240 000 zł. Dotyczy to zarówno osób fizycznych prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą, jak i spółek.

Istnieje jednak katalog czynności, których wykonywanie wyklucza możliwość skorzystania z tego zwolnienia, niezależnie od wysokości osiąganej sprzedaży. Należą do nich m.in.:

• Dostawy towarów wymienionych w załączniku nr 12 do ustawy o VAT (np. metale szlachetne).
• Sprzedaż towarów opodatkowanych podatkiem akcyzowym (z wyjątkiem np. energii elektrycznej czy wyrobów tytoniowych).
• Dostawy nowych środków transportu.
• Świadczenie usług prawniczych, doradczych oraz jubilerskich.
• Sprzedaż terenów budowlanych.

Przedsiębiorcy wykonujący wyłącznie czynności zwolnione przedmiotowo (np. usługi medyczne, edukacyjne) nie podlegają pod limit zwolnienia podmiotowego.

Jak prawidłowo obliczyć limit 240 000 zł?

Obliczenie limitu wymaga uwzględnienia odpowiednich transakcji. Kluczowe jest pojęcie „wartości sprzedaży”, przez którą rozumie się całkowitą kwotę należną od nabywcy, pomniejszoną o kwotę podatku (czyli wartość netto).

Co wliczamy do limitu?

• Wartość netto sprzedaży towarów i usług opodatkowanych stawkami VAT (23%, 8%, 5%, 0%).
• Wyjątkowo także niektóre czynności zwolnione przedmiotowo: transakcje związane z nieruchomościami oraz usługi finansowe i ubezpieczeniowe (art. 113 ust. 2 pkt 2 ustawy o VAT) — o ile nie mają charakteru transakcji pomocniczych. Pozostałej sprzedaży zwolnionej przedmiotowo do limitu nie wliczamy.

Czego NIE wliczamy do limitu?

• Wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów (WDT) oraz wewnątrzwspólnotowej sprzedaży towarów na odległość (WSTO, dawna „sprzedaż wysyłkowa"), jeżeli nie podlega opodatkowaniu w Polsce.
• Sprzedaży towarów i usług, które nie podlegają opodatkowaniu w Polsce.
• Sprzedaży środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji.

Przykład 1: Kontynuacja działalności

Przedsiębiorca w 2025 roku osiągnął sprzedaż netto w wysokości 225 000 zł. Zgodnie z przepisami obowiązującymi w 2025 r., po przekroczeniu 200 000 zł musiał zarejestrować się jako czynny podatnik VAT. Jednakże, ponieważ jego sprzedaż za cały 2025 rok nie przekroczyła nowego progu 240 000 zł, od 1 stycznia 2027 roku będzie mógł powrócić do zwolnienia (po upływie roku, w którym utracił prawo do zwolnienia).

Przykład 2: Rozpoczęcie działalności w trakcie roku

Przedsiębiorca rozpoczyna działalność gospodarczą 1 maja 2026 r. Limit zwolnienia musi obliczyć proporcjonalnie do okresu prowadzenia działalności w danym roku.

• Liczba dni do końca roku: 245 (od 1 maja do 31 grudnia).
• Obliczenie limitu: (240 000 zł × 245 dni) / 365 dni = 161 095,89 zł. Po przekroczeniu tej kwoty sprzedaży w 2026 roku przedsiębiorca będzie zobowiązany do rejestracji jako czynny podatnik VAT.

Przekroczenie limitu — co dalej?

Po przekroczeniu limitu 240 000 zł (lub jego proporcjonalnej części) zwolnienie traci moc, począwszy od czynności, którą limit ten został przekroczony. Przedsiębiorca ma obowiązek:

1. Złożyć zgłoszenie rejestracyjne VAT-R przed dniem wykonania czynności, którą przekroczy limit.
2. Rozpocząć prowadzenie ewidencji sprzedaży i zakupów dla celów VAT.
3. Wystawiać faktury z naliczonym podatkiem VAT.
4. Składać comiesięczne lub kwartalne pliki JPK_V7 i płacić podatek należny.

Jednocześnie zyskuje prawo do odliczania podatku VAT naliczonego od swoich zakupów towarów i usług.

Najczęstsze pytania

Czy limit 240 000 zł dotyczy przychodu czy dochodu? Limit dotyczy wartości sprzedaży netto, czyli kwoty należnej od klienta bez podatku VAT. Jest to pojęcie zbliżone do przychodu netto, a nie dochodu (przychód minus koszty).

Zaczynam działalność 1 października 2026 r. Jaki mam limit? Limit należy obliczyć proporcjonalnie do liczby dni prowadzenia działalności w 2026 roku. Od 1 października do końca roku jest 92 dni. Limit wyniesie: (240 000 zł × 92) / 365 = 60 493,15 zł.

W 2025 r. przekroczyłem 200 000 zł sprzedaży i zostałem VAT-owcem. Czy mogę wrócić na zwolnienie od 1 stycznia 2026 r., jeśli moja sprzedaż nie przekroczyła 240 000 zł? Tak. Na mocy przepisu przejściowego (art. 2 ust. 1 ustawy z 24 czerwca 2025 r., Dz.U. 2025 poz. 896) podatnik, którego wartość sprzedaży w 2025 r. przekroczyła 200 000 zł, ale nie przekroczyła 240 000 zł, może ponownie skorzystać ze zwolnienia podmiotowego już od 1 stycznia 2026 r. W pozostałych przypadkach obowiązuje zasada ogólna: powrót jest możliwy dopiero po upływie roku, licząc od końca roku, w którym utracono prawo do zwolnienia.

Sprzedaję wyłącznie usługi medyczne, które są zwolnione z VAT. Czy limit 240 000 zł mnie dotyczy? Nie. Limit zwolnienia podmiotowego (art. 113 ustawy o VAT) nie dotyczy podatników, którzy wykonują wyłącznie czynności zwolnione z VAT na podstawie innych przepisów, np. art. 43 ustawy (tzw. zwolnienie przedmiotowe). W takim przypadku wartość sprzedaży nie ma znaczenia dla obowiązku rejestracji do VAT.

Każdy przypadek jest indywidualny, dlatego przed podjęciem ostatecznej decyzji zaleca się konsultację z wykwalifikowanym doradcą podatkowym.